வான்வெளியின் புதிய ஆப்பிரிக்க ராஜா: ரகசியமாய் முளைக்கும் மொராக்கோவின் அசுர ட்ரோன் தொழிற்சாலைகள்!

தற்போதைய 2026-ஆம் ஆண்டில், அமெரிக்காவிற்கும் ஈரானுக்கும் இடையே வெடித்துள்ள போரின் கொடூரமானப் விளைவுகள், உலக நாடுகளுக்கு ஒரு மிக முக்கியப் பாடத்தைக் கற்றுக் கொடுத்துள்ளன. ஒரு நாடு தங்களின் அத்தியாவசிய உள்கட்டமைப்புகளையும், பொருளாதாரச் சொத்துக்களையும் தற்காத்துக் கொள்ள வேண்டுமானால், அது வெறும் எல்லையைக் காப்பதோடு நிற்பதில்லை. மாறாக, அதிநவீன அறிவியல் தொழில்நுட்ப வளர்ச்சிக்கு இணையாகத் ஓட வேண்டும் என்பதும், அதிநவீன சைபர் ஊடுருவல்களை (Cyber intrusions) முன்கூட்டியே முடக்க வேண்டும் என்பதும் நிரூபிக்கப்பட்டுள்ளது. அதற்குப் பிரம்மாண்டமான நிதி முதலீடுகளும், எல்லை கடந்த சர்வதேச ராணுவக் கூட்டணிகளும் (International Cooperation) இன்றியமையாத தேவையாக மாறியுள்ளன.

வல்லரசுகளுடன் இணைந்து கூட்டு வியூகம் வகுப்பது என்பது இனிமேல் ஒரு ஆடம்பரம் அல்ல, அது பிழைப்புக்கான ஒற்றை வழி. உலகெங்கும் நிலவி வரும் இந்தத் தீவிரப் போர்ப் பதற்றங்களும், வியூக நிச்சயமற்ற தன்மைகளும் உலக நாடுகளின் தற்காப்புச் செலவுகளை (Defense Spending) வரலாறு காணாத அளவிற்கு உயர்த்தியுள்ளன. புகழ்பெற்ற ‘ஸ்டாக்ஹோம் சர்வதேச அமைதி ஆராய்ச்சி நிறுவனம்’ (SIPRI) வெளியிட்டுள்ள அசல் புள்ளிவிவரங்களின்படி, கடந்த ஆண்டில் மட்டும் உலக நாடுகளின் ஒட்டுமொத்த ராணுவச் செலவு 2.88 டிரில்லியன் டாலர் என்ற இமாலய உச்சத்தைத் தொட்டுள்ளது! இது உலகளாவிய ஒட்டுமொத்த ஜிடிபி-யில் (GDP) 2.5 சதவீதமாகும். இது முந்தைய 2024-ஆம் ஆண்டை விட 3 சதவீதம் அதிகம் என்பதுடன், கடந்த 2009-ஆம் ஆண்டிற்குப் பிறகு பதிவான ஆகப்பெரும் உலகளாவிய ராணுவ நிதிப் பாய்ச்சலாகும்.

இதற்குப் போட்டிப் போடுவது போல, அமெரிக்க அரசாங்கமும் தனது பென்டகனின் (Pentagon) ராணுவ பட்ஜெட்டை அதிரடியாக 50 சதவீதம் வரை உயர்த்தி, 1.5 டிரில்லியன் டாலர் என்ற அசாத்திய தொகையை வாரி இறைத்துள்ளது! சிப்ரி (SIPRI) தரவுகளின்படி, அமெரிக்கா, சீனா, மற்றும் ரஷ்யா ஆகிய மூன்று நாடுகள் மட்டுமே உலகளாவிய ஒட்டுமொத்த ராணுவச் செலவில் 51 சதவீதத்தை ஆக்கிரமித்துள்ளன. ஐரோப்பாவிலும் இந்த ஆயுதப் பந்தயம் தீவிரமடைந்துள்ளது; ஜெர்மனியின் ராணுவச் செலவு 24% உயர்ந்து 114 பில்லியன் டாலராகவும், பிரான்சின் செலவு 1.5% அதிகரித்து 68 பில்லியன் டாலராகவும் மாறியுள்ளது. மத்திய கிழக்கு நாடுகளோ தங்களின் பாதுகாப்பு வளையத்திற்காக 218 பில்லியன் டாலரைச் செலவிட்டுள்ளன; இதில் சவூதி அரேபியா 83.2 பில்லியன் டாலருடனும், இஸ்ரேல் 48.3 பில்லியன் டாலருடனும் முன்னணியில் உள்ளன.

ஆப்பிரிக்கக் கண்டத்தின் ஒட்டுமொத்த ராணுவச் செலவோ 8.5% உயர்ந்து 58 பில்லியன் டாலரை எட்டியுள்ளது. குறிப்பாக, வட ஆப்பிரிக்க நாடுகள் (North African states) 2025-இல் தற்காப்பிற்காக 35 பில்லியன் டாலரை வாரி இறைத்துள்ளன. இது முந்தைய ஆண்டை விட 9.3% அதிகம். இதில் அல்ஜீரியாவின் ராணுவச் செலவு மட்டும் 11% உயர்ந்து 25.4 பில்லியன் டாலராக மாறியுள்ளது — இது அந்த நாட்டின் ஒட்டுமொத்த அரசாங்கச் செலவினங்களில் (Government spending) 25 சதவீதமாகும்! போரில் தவிக்கும் உக்ரைனுக்கு அடுத்தபடியாக, தனது நாட்டுப் பட்ஜெட்டில் ராணுவத்திற்கு இந்த அளவிற்கு இமாலய நிதியை ஒதுக்கிய உலகின் இரண்டாவது நாடு அல்ஜீரியா மட்டும்தான்.

மறுபுறம், அண்டை நாடான மொராக்கோவும் சாதாரணமாக வேடிக்கை பார்த்துக்கொண்டு இருக்கவில்லை. 2025-இல் அதன் ராணுவ பட்ஜெட் 6.6% உயர்ந்து 6.3 பில்லியன் டாலரை எட்டியுள்ளது. தங்களின் சொந்த மண்ணிலேயே, ஒரு பலமான உள்ளூர் பாதுகாப்புத் தொழில்துறைக்கான அடித்தளத்தை (Domestic defense industrial base) அமைக்கும் மொராக்கோவின் வியூகம், 2025-இல் அசாத்திய வேகத்தில் முன்னேறியுள்ளது; ஒரே வருடத்தில், சுமார் 260 மில்லியன் டாலர் முதலீட்டில், 10 பிரம்மாண்ட ராணுவத் திட்டங்களுக்கு, அரசாங்கம் உரிமம் வழங்கியுள்ளது. இதன் மூலம் 2,500 புதிய வேலைவாய்ப்புகளையும் உருவாக்கியுள்ளது.

நாடாளுமன்றத்தில் இதற்கான பாதுகாப்பு பட்ஜெட்டைத் தாக்கல் செய்து பேசிய மொராக்கோவின் தேசிய பாதுகாப்பு நிர்வாகத் தலைவர் அப்தெல்லாதிஃப் லௌதியி (Abdellatif Loudiyi), “இந்த வியூக முயற்சிகள் அனைத்தும் மொராக்கோவின் ராயல் ராணுவத்திற்குத் தேவையான அதிநவீன ஆயுதங்களை உள்ளூரிலேயே உற்பத்தி செய்வதோடு நில்லாமல், வருங்காலத்தில் வெளிநாடுகளுக்கு ஆயுதங்களை ஏற்றுமதி செய்யும் (Produce products for export) மாபெரும் சக்தியாக மொராக்கோவை மாற்றப் போகின்றன” என்று கம்பீரமாக முழங்கியுள்ளார்.

 ‘ஸ்பைஎக்ஸ்’ தற்கொலை ட்ரோன்கள்!

கடந்த மாதம் நடைபெற்ற மொராக்கோ ராயல் ஆயுதப் படைகளின் (Moroccan Royal Armed Forces) 70-வது ஆண்டு விழாவின் போது, பல வருடங்களாகத் திரைக்குப் பின்னால் ரகசியமாக வளர்த்து வந்த தங்களின் அதிநவீன ராணுவத் தொழிற்சாலை திட்டங்களின் தகவல்கள் வெளியானது. இந்த வியூகத்தின் ஆகப்பெரும் ஒற்றை மையப்புள்ளி ஆளில்லா வான்வழி வாகனங்கள் (Drones) மட்டும்தான். மொராக்கோவிற்கு ஏற்கனவே வணிக ரீதியிலான ஏர்பஸ் (Airbus) மற்றும் போயிங் (Boeing) போன்ற உலகளாவிய விமானங்களின் டஜன் கணக்கான உதிரிபாகங்களைத் தயாரித்து வழங்கும் அசாத்திய ஏரோஸ்பேஸ் தொழில்நுட்ப அனுபவம் (Aerospace sector expertise) கைவசம் உள்ளது (அத்துடன் இது ஆண்டுதோறும் 10 லட்சம் சிவிலியன் வாகனங்களையும் உற்பத்தி செய்கிறது). இந்த வித்தையைத் தான் இப்போது அது ராணுவ ஆயுதத் தயாரிப்பிற்குப் பயன்படுத்தத் தொடங்கியுள்ளது.

அண்மையில், மொராக்கோ தயாரித்த ஒரு புதிய தலைமுறை அதிநவீன ட்ரோன் (UAV) நாட்டின் மிகத் தூர வடக்கே இருக்கும் எல்லைப் பகுதியிலிருந்து, தெற்கே இருக்கும் எல்லைப் பகுதி வரை — அதாவது மத்திய தரைக்கடல், அட்லாண்டிக் பெருங்கடல் மற்றும் புகழ்பெற்ற சஹாரா பாலைவனத்தைக் கடந்து — கிட்டத்தட்ட 3,000 கிலோமீட்டர் தூரத்திற்குத் தங்குதடையின்றிப் பறந்து உளவுப் பணியை (Reconnaissance mission) வெற்றிகரமாகச் செய்து முடித்து உலகை அதிரவைத்துள்ளது. சர்வதேச ராணுவ பார்வையாளர்களின் கணிப்புப்படி, இந்த ரக அதிநவீன ஆளில்லா வான்வழி ஆயுதங்களின் முதன்மை வியூகப் பணி, உலக வர்த்தகத்தின் இதயப் பகுதியான ஜிப்ரால்டர் நீரிணையைப் (Strait of Gibraltar) பாதுகாப்பதும், சர்வதேச வணிகக் கப்பல் போக்குவரத்திற்குப் பாதுகாப்பு வளையம் அமைப்பதும்தான்.

இதற்கெல்லாம் மேலாக, மொராக்கோவின் பென்ஸ்லிமனே (Benslimane) தொழில்துறை மண்டலத்தில், காற்றில் மிதந்து, காத்துக்கிடந்து தாக்கும் ஆபத்தான ‘ஸ்பைஎக்ஸ்’ (SpyX) தற்கொலை ட்ரோன்கள் (Loitering Munitions) தற்போது உள்ளூரிலேயே பெருமளவில் உற்பத்தி செய்யப்படத் தொடங்கியுள்ளன. இந்த வீரியமிக்க வான்வழி ஆயுதத்தை வடிவமைத்தது இஸ்ரேலைச் சேர்ந்த புகழ்பெற்ற ‘புளூபர்ட் ஏரோ சிஸ்டம்ஸ்’ (Bluebird Aero Systems) நிறுவனமாகும். இதில் இஸ்ரேல் அரசாங்கத்திற்குச் சொந்தமான ‘இஸ்ரேல் ஏரோஸ்பேஸ் இண்டஸ்ட்ரீஸ்’ (IAI) நிறுவனம் 50% பங்குகளை வைத்துள்ளது.மொராக்கோ இந்த ட்ரோன் உற்பத்திக்காக இஸ்ரேல் மட்டுமன்றி, துருக்கியுடனும் (Türkiye) மிக நெருங்கிய ராணுவக் கூட்டமைப்பை உருவாக்கியுள்ளது.

காசாபிளாங்கா நகருக்கு கிழக்கே இருக்கும் (அங்குதான் 2030 உலகக் கோப்பை கால்பந்து போட்டிகளை நடத்துவதற்கான உலகின் மிகப்பெரிய பிரம்மாண்ட விளையாட்டு மைதானம் கட்டப்பட்டு வருகிறது) இந்த பென்ஸ்லிமனே பகுதி, இன்று உள்நாட்டு மற்றும் வெளிநாட்டு ராணுவ நிறுவனங்களின் ஆகப்பெரும் ட்ரோன் உற்பத்தி மையமாக (Drone manufacturing hub) மாறியுள்ளது. கடந்த 2024-ஆம் ஆண்டிலேயே, மொராக்கோவின் உள்ளூர் இன்ஜினியரிங் நிறுவனமான ‘ஏரோ டிரைவ்’ (Aero Drive), முற்றிலும் தங்களின் சொந்த தயாரிப்பான ‘அட்லாஸ் இஸ்டார்’ (Atlas ISTAR) என்ற அதிநவீன ஆளில்லா வான்வழி அமைப்பை நடுவானில் பறக்கவிட்டுப் போர்த்திறனை நிரூபித்துக் காட்டியது.

கடந்த ஆண்டின் இறுதியிலிருந்து, துருக்கியின் உலகப் புகழ்பெற்ற ‘பைராக்டர்’ (Bayraktar) காம்பாட் போர் ட்ரோன்களை தங்களின் உள்ளூர் தொழிற்சாலைகளில் உற்பத்தி செய்வதற்கானப் பல உரிமங்களை சர்வதேச நிறுவனங்களுக்கு மொராக்கோ வாரி வழங்கியுள்ளது.  உலக வரலாற்றில் இதுவரை அஸர்பைஜான், உக்ரைன் மற்றும் மங்கோலியா ஆகிய மூன்று நாடுகள் மட்டுமே இந்த பைராக்டர் ட்ரோன்களை உள்ளூரிலேயேத் தயாரிக்கும் அசாத்திய உரிமையைப் பெற்றிருந்தன; இப்போது அந்த எலைட் பட்டியலில் மொராக்கோவும் இணைந்திருக்கிறது.மறுபுறம், மொராக்கோவின் ‘ட்ரோன்வே’ (Droneway) நிறுவனமும், போர்ச்சுகல் நாட்டின் ‘டெகேவர்’ (Tekever) நிறுவனமும் இணைந்து கூட்டுப் பிணைப்பை ஏற்படுத்தியுள்ளன.

இவர்கள் வெறும் ஆயுதங்களை விற்காமல், ட்ரோன் தயாரிப்புக்கான தளங்கள், அசெம்பிளி முறைகள், உள்ளூர் வீரர்களுக்கான பயிற்சிகள், பராமரிப்பு மற்றும் லாஜிஸ்டிக்ஸ் உதவிகளை (Assembly, training, maintenance, logistical support) மொராக்கோ மண்ணிலேயே வழங்குவதால், ஆயுதங்களை வெளியில் இருந்து காசு கொடுத்து வாங்கும் ‘நுகர்வோர்’ நிலையிலிருந்து மாறி, தங்களின் சொந்த மண்ணிலேயே ஆயுதம் தயாரிக்கும் மாபெரும் ‘உற்பத்தியாளர்’ (Local industrialization) அந்தஸ்தை மொராக்கோ எட்டியுள்ளது. மொராக்கோவின் தற்போதைய 2026-ஆம் ஆண்டு பட்ஜெட்டில் ராணுவப் பாதுகாப்பிற்காக மட்டும் 15.7 பில்லியன் டாலர் நிதி ஒதுக்கப்பட்டுள்ளது! அத்துடன் நில்லாமல், தங்களின் இந்த உள்ளூர் பாதுகாப்புத் தொழில்துறையை இரும்பு அரணாக பலப்படுத்த அரசாங்கம் பல அதிரடிச் சட்டங்களையும், அசாத்திய ஊக்கத்தொகைகளையும் (Legislation and incentives) அறிவித்துள்ளது;

சர்வதேச ஆயுதத் தயாரிப்பாளர்களையும், உள்நாட்டுத் தனியார் முதலீட்டாளர்களையும் ஈர்ப்பதற்காகப் பிரம்மாண்ட வரி விலக்குகள் (Tax exemptions) மற்றும் சிறப்பு முதலீட்டு வசதிகளைச் செய்து கொடுத்துத் தங்களின் ராணுவக் கட்டமைப்பை முடுக்கிவிட்டுள்ளது. ராணுவ உளவுத்துறை அறிக்கைகளின்படி, மொராக்கோ தனது வான்பாதுகாப்புப் பலத்தை மேலும் பலப்படுத்த இஸ்ரேலின் அதிநவீன ‘ஸ்பைடர்’ (SPYDER) ஏவுகணைத் தடுப்பு அமைப்பை தங்களின் எல்லைகளில் பரவலாக்கியுள்ளது.

இது எதிரி நாட்டுப் போர் விமானங்கள், ட்ரோன்கள் மற்றும் ஏவுகணைகளை ரேடார் சிக்னல்கள் மூலம் நடுவானிலேயேத் துல்லியமாகக் கண்டறிந்து, எலக்ட்ரானிக் ஜாமிங் (Electronic jamming) மற்றும் அதிவேக இன்டர்செப்டர் ஏவுகணைகள் மூலம் ஒற்றை நொடியில் தவிடுபொடியாக்கும் அசாத்தியக் குட்டையான மற்றும் நடுத்தர எல்லைக் கட்டமைப்பாகும் (Short- and medium-range platform). இதன் தொடர்ச்சியாக, வான்வெளியில் உளவு பார்க்கும் திறனை உச்சத்திற்குக் கொண்டுசெல்ல, இஸ்ரேலின் ஐஏஐ (IAI) நிறுவனத்திடமிருந்து சுமார் 1 பில்லியன் டாலர் (சுமார் 8,300 கோடி ரூபாய்) மதிப்பில் இரண்டு அதிநவீன ‘ஒஃபெக்’ (Ofek / Horizon 16) ரக உளவுச் செயற்கைக்கோள்களை வாங்குவதற்கும் ரபாத் நிர்வாகம் ரகசிய ஒப்பந்தம் போட்டுள்ளது. மொராக்கோவின் இந்த 2030 வியூகத் திட்டத்தின் ஒற்றை இலக்கு, வான்வெளி இறையாண்மையில் (Air sovereignty) முழுமையான சுயசார்பை எட்டிப் பிடிப்பது மட்டும்தான்.

பிரான்சின் பதற்றமும், மொராக்கோவின் அசுரப் பாய்ச்சலும்!

மொராக்கோவின் இந்த அதிரடி இஸ்ரேலிய ராணுவ உடன்படிக்கைகள், இத்தனை காலம் அதன் ஒற்றை விநியோகஸ்தராக (Sole supplier) ஆதிக்கம் செலுத்தி வந்த பிரான்ஸ் நாட்டிற்குப் (France) பலத்த வியூக அதிர்ச்சியையும், மாபெரும் கவலையையும் ஏற்படுத்தியுள்ளது. பாரிஸ் (பிரான்ஸ்) மற்றும் பிற ஐரோப்பிய நாடுகள் தங்களின் பழைய பாணி பிரம்மாண்ட ஆயுதங்களை விற்பதிலேயே குறியாக இருந்தபோது, இஸ்ரேலும் துருக்கியும் மிக மலிவான, கொடிய தற்காப்புத் தற்கொலை ட்ரோன் சந்தையை உலகளவில் ஒட்டுமொத்தமாகக் கைப்பற்றி முன்னேறிவிட்டன. உலகளவில் இந்த ஆளில்லா வான்வழி வாகனங்களின் (UAV) சந்தை மதிப்பு, வரவிருக்கும் 2030-க்குள் 180 பில்லியன் டாலர் என்ற அசாத்திய எல்லையைத் தொடும் என்று சர்வதேசப் பொருளாதார நிபுணர்கள் கணக்கிட்டுள்ளனர்!

ராணுவம், வணிகம் மற்றும் விநியோகம் என முப்பரிமாணங்களிலும் இதன் ஆதிக்கம் நாளுக்கு நாள் எகிறிக்கொண்டே போகிறது. புகழ்பெற்ற Fortune Business Insights நிறுவனத்தின் அண்மைப் பகுப்பாய்வின்படி, சாதாரண பேட்டரிகளுக்குப் பதிலாக, காற்றில் பறக்கும் எல்லைகளையும் அதன் ஆற்றல் திறனையும் பன்மடங்கு அதிகரிக்கக்கூடிய அதிநவீன “ஹைட்ரஜன் எரிபொருள் செல் ட்ரோன்கள்” (Hydrogen fuel cell-powered drones) தான் வருங்கால உலகச் சந்தையை ஒட்டுமொத்தமாக ஆளப்போகின்றன. இத்தகைய உலகளாவிய தொழில்நுட்பப் புரட்சியைக் கணக்கில் கொண்டு, கடந்த 2026 மார்ச் மாதம் ரோமில் நடைபெற்ற 13-வது ஆப்பிரிக்க நிலப்படை மாநாட்டின் போது (African Land Forces Summit), ஆப்பிரிக்க கண்டம் முழுமைக்குமான “அதிநவீன ட்ரோன் ஆபரேட்டர்களுக்கான பிராந்திய பயிற்சி மையத்தை” (Regional training centre for UAV operators) நடத்தும் மாபெரும் கௌரவப் பொறுப்பு மொராக்கோவிடம் அதிகாரப்பூர்வமாக ஒப்படைக்கப்பட்டது.

அமெரிக்காவின் F-16 இரும்பு அரணும், இந்திய டாடாவின் ‘WhAP’ பீரங்கிக் குதிரைகளும்!

அமெரிக்க ராணுவத்தின் ஐரோப்பா மற்றும் ஆப்பிரிக்கப் பிரிவின் கமாண்டரான ஜெனரல் கிறிஸ்டோபர் டொனாஹூ (Gen. Christopher Donahue) பேசும்போது, “இந்த புதிய பயிற்சி மையம் ஆப்பிரிக்கப் படைகளுக்குள் ஒரு நீண்டகால, நிலையான ராணுவத் திறனை உருவாக்கும்; இதற்காக மொராக்கோவைத் தேர்ந்தெடுத்ததற்குக் காரணம் அதன் அசாத்தியமான புவியியல் இருப்பிடமும், கடந்த 250 ஆண்டுகளுக்கும் மேலாக அது அமெரிக்காவின் விசுவாசமான கூட்டாளியாக இருக்கும் வரலாற்றுப் பின்னணியும்தான்” என்று மார்தட்டிக்கொண்டுள்ளார். அமெரிக்க பாதுகாப்புச் செயலர் பீட் ஹெக்செத் (Pete Hegseth), மொராக்கோவும் அமெரிக்காவும் இணைந்து நடத்தும் இந்த ‘ஆப்பிரிக்கன் லயன்’ (African Lion) கூட்டு ராணுவப் பயிற்சிகளை உலகளாவிய முப்படை கூட்டு வியூகத்திற்கு ஒரு ஆகச்சிறந்த முன்மாதிரி (Model for multi-domain cooperation) என்று புகழ்ந்துள்ளார்.

வாஷிங்டன் தற்போது மொராக்கோவின் பாதுகாப்புத் துறையில் செயற்கை நுண்ணறிவு (AI), சாட்டிலைட் இமேஜரி பகுப்பாய்வு மற்றும் எலக்ட்ரானிக் போர்முறைகளை வளர்க்கப் பிரம்மாண்ட நிதியுதவிகளை வழங்கி வருகிறது. இதன் ஒரு பகுதியாக, உலகப் புகழ்பெற்ற லாக்ஹீட் மார்ட்டின் (Lockheed Martin) நிறுவனத்துடன் இணைந்து, F-16 போர் விமானங்கள் மற்றும் C-130 ரக விமானங்களை மொராக்கோ மண்ணிலேயேப் பராமரித்து நவீனப்படுத்தும் ஒரு பிரம்மாண்ட கூட்டு மையமும் அங்குத் தொடங்கப்பட்டுள்ளது. இங்குதான் இந்தியாவும் (India) மொராக்கோவின் இந்த ராணுவப் பாய்ச்சலில் ஒரு மிக முக்கியப் பங்குதாரராகக் கால்பதித்துள்ளது!

இந்தியாவின் முன்னணி கார்ப்பரேட் நிறுவனமான டாட்டா (TATA), மொராக்கோவின் காசாபிளாங்காவிற்கு அருகில் உள்ள பெரெச்சிட் (Berrechid) என்ற இடத்தில் ஒரு பிரம்மாண்ட ராணுவத் தொழிற்சாலையை அமைத்துள்ளது. அங்கு, நிலத்திலும் நீரிலும் ஒரே நேரத்தில் அசாத்தியமாகப் பாய்ந்து செல்லும் ‘WhAP’ (WhAP amphibious) என்ற அதிநவீன 8-சக்கர கவசப் பீரங்கி வாகனங்களை டாட்டா நிறுவனம் உள்ளூரிலேயே உற்பத்தி செய்யத் தொடங்கியுள்ளது. 30 மிமீ காலிபர் பீரங்கித் துப்பாக்கிகள் மற்றும் கடினமானப் போர்க்களங்களை எதிர்கொள்ளும் அசாத்திய குதிரைத்திறன் கொண்ட இன்ஜின்கள் பொருத்தப்பட்ட இந்த இந்திய டாட்டா கவச வாகனங்கள், முழுமையான உற்பத்தித் திறனை எட்டும்போது ஆண்டுதோறும் 100க்கும் மேற்பட்ட வாகனங்களை மொராக்கோ ராணுவத்திற்காக வாரி வழங்கவுள்ளன.

பிரான்சின் முன்னணி நாளிதழான Le Monde வெளியிட்டுள்ள சிறப்பு அறிக்கையின்படி, மொராக்கோவின் இந்த ராணுவத் தொழில்துறைப் பாய்ச்சல் உலக நாடுகளின் கவனத்தை ஈர்த்துள்ளது. பிரான்ஸும் இப்போது தங்களின் பழைய ‘வெறும் ஆயுதங்களை விற்கும்’ வியாபாரப் பாணியை (Selling weapons) முற்றிலுமாக கைவிட்டு, மொராக்கோவுடன் இணைந்து தொழில்நுட்பங்களை உள்ளூரிலேயே மாற்றும் நீண்டகாலத் கூட்டுத் தொழில்துறை ஒப்பந்தங்களைச் செய்ய ரபாத் நிர்வாகத்தின் கதவுகளைத் தட்டத் தொடங்கியுள்ளது. ஸ்பெயின் நாட்டின் புகழ்பெற்ற நாளிதழான Atalayar சுட்டிக்காட்டியுள்ளது போல: “மொராக்கோ இனிமேலும் உலக ஆயுதச் சந்தையில் வெறும் வேடிக்கை பார்க்கும் ஒரு பாசிவ் நுகர்வோர் அல்ல; அது ஆளில்லா வான்வழி அமைப்புகளின் உலக வரைபடத்தையே தங்களின் உள்ளூர் தயாரிப்புகளின் மூலம் மாற்றி எழுதியுள்ள ஒரு புதிய அதிநவீன ராணுவத் தொழில்துறைச் சக்கரவர்த்தி!”